Politik ak estrateji nasyonal souverènte ak sekirite alimantè ak nitrisyon ann Ayiti (PSNSSANH), Volim I : politik

Volim I politik nasyonal Ayiti sou souverènte ak sekirite alimantè ak nitrisyon, Primati a pibliye l 25 septanm 2020 apre plizyè ane travay konsiltatif. Dènye paj la make DRAFT, sa bon pou konnen anvan ou site l kòm yon politik ki adopte.

Premis politik la se ke kwasans Ayiti anpeche pa yon agrikilti k ap bese depi ane 1980 yo ak pa yon kapital imen k ap fonn, epi politik komèsyal, pwofil tarifè ak politik bidjetè aktyèl yo se yo menm sous povrete, grangou ak malnitrisyon. Li chita sou kat desizyon estratejik: rebalanse politik ki favorize komès entènasyonal nan direksyon souverènte alimantè, chita sou agrikilti familyal ak agro-endistri kòm sektè motè, envesti nan filè sosyal ak sèvis debaz, epi ranfòse kapasite nasyonal pou yon bidjè-pwogram SSAN dapre lwa LEELF. Li òganize an kat aks, politik, operasyonèl, enstitisyonèl ak transvèsal, epi li tradui an 35 mezi ak 25 pwogram nasyonal pou 11 ministè ak 12 òganis mete an aplikasyon, ak kreyasyon pa yon tèks legal yon òfis, ONASAN, kòm estrikti mizanplas.

Se dyagnostik la ki pote chif yo. To otosifizans nan diri se bò 17 % e 58 % pou tout pwodwi vivriye, alòske nan 1985, yon ane anvan refòm estriktirèl sou mache agrikòl yo, se sèlman 8 % diri ki te enpòte; 83 % diri moun manje jodi a enpòte. Ankèt povrete 2012 te jwenn 59 % Ayisyen pòv ak 24 % nan povrete ekstrèm, bò 6,3 milyon ki pa ka satisfè bezwen debaz yo ak 2,5 milyon ki pa manje ase, plis pase 80 % moun pòv yo ap viv nan zòn riral. 20 % ki pi rich yo gen plis pase 64 % richès nasyonal la, 20 % ki pi pòv yo apèn 1 %. Agrikilti resevwa 1,1 a 1,6 % bidjè jeneral la ak mwens pase 0,2 % kredi prive. Fas ak sa, senaryo politik la fè PIB agrikòl grandi 6,7 % pa ane rive 2030, sa ki kreye dirableman 3 milyon travay, kote yon kwasans anyèl 10 % nan PIB manifakti pa ta kreye pase 87 000, epi li mennen otosifizans nan pwodwi vivriye rive 88 %.