Rezime plan nasyonal aksyon pou egalite fanm gason (EFH)
- Plan an finanse tèt li ak yon prelèvman sou bidjè envestisman chak ministè olye ak yon sèl dotasyon. Chak ministè ak Primati a te dwe mete 1 pousan nan bidjè envestisman yo nan pwogram EFH, ki estime a 656 029 055 goud an total pou premye ane a, kontre 255 milyon goud pou pwòp bidjè MCFDF. Donk bidjè jan premye ane a apeprè de fwa edmi pi gwo deyò ministè ki responsab li pase anndan l.
- 1 pousan an se klèman yon planche pou premye ane a, epi plan an di li ka monte nan lane k ap vini dapre rezilta ak priyorite. Donk pòsyon sa a se yon randevou pou revize, pa yon règ fiks.
- 255 milyon goud MCFDF yo separe an 155 milyon pou nouvo mezi espesifik, 51 milyon pou pwojè ki an kou, ak 49 milyon pou mezi ki mande plizyè enstitisyon ak mezi sektoryèl li dirije : donk pi fò lajan li ale nan aksyon nouvo, pa nan kontinye angajman ki deja la.
- Ajanda lejislatif la presize ki dispozisyon ki diskriminatwa yon jan ki pa kouran. Li nonmen domisil konjigal, pataj byen kominote apre divòs, nasyonalite pitit adiltè, ak kriminalizasyon avòtman, epi li bay lis pwojè lwa pou elabore sou egalite fanm gason, entèripsyon volontè gwosès, pwoteksyon legal akouchman, dwa seksyèl ak repwodiktif, ak imaj fanm nan piblisite, videyoklip ak emisyon.
- Angajman chifre yo konsantre sou yon sèl enstriman : yon kota omwen 30 pousan fanm nan fonksyon desizyon, ki suiv nan kabinè a, nan sèvis piblik ak nan lapolis, ak endikatè apa pou rekritman, pwomosyon ak afektasyon.
- De mezi vize pwosesis bidjetè a menm, pa pwogram : mete dimansyon jan nan lèt kadraj pou prepare pwojè lwa finans, epi mande chak ministè yon fèy wout anyèl EFH dapre mezi yo vize. Se levye sa yo ki ta fè 1 pousan an vin obligatwa.
- Aritmetik mezi yo kòrèk menmsi fason yo ekri l pa kòrèk : 52 mezi transvèsal ak 87 mezi espesifik bay 139 yo anonse a, alòske tèks fransè a ekri 87 an lèt kòm « quatre vingt ».
Rezime Plan nasyonal aksyon pou egalite fanm gason (EFH) 2014-2020, premye plan sis lane nan yon politik egalite ki konsevwa sou apeprè ven lane, 2014 rive 2034. Politik la tradui atravè sis oryantasyon, dizwit objektif estratejik ak 139 mezi, ladan yo 52 transvèsal ak 87 espesifik.
Premye paj yo di sa politik la vize : egalite dwa, aksè egal ak jistis ak dwa pèsonèl ak sosyal fanm ; yon edikasyon sou respè dwa youn lòt ; pi bon aksè fanm ak travay pwodiktif ; antreprenarya fanm ; aksè egal ak manda elektoral ak fonksyon elektif ; plas fanm nan pòs ankadreman nan antrepriz ak nan pòs desizyon siperyè nan administrasyon piblik ; yon reprezantasyon ekitab nan enstans desizyon politik ; aksè ak lavi kiltirèl ak spòtif ; prevansyon ak lit kont tout fòm diskriminasyon seksis, sitou imaj degradan sou fanm ; lit kont vyolans sou fanm ak tifi ; epi pi bon oryantasyon lekòl ak pwofesyonèl pou tifi ak tigason, atravè divèsifikasyon chwa, adekwasyon fòmasyon inisyal ak pèspektiv travay, ak elimine estereyotip seksis nan tout nivo jiska inivèsite.
Pati finansman an se pati ki pi konkrè nan rezime a. Pou egzèsis 2014-2015, MCFDF te dwe gen yon bidjè envestisman 155 milyon goud pou nouvo mezi espesifik yo, 51 milyon pou pwojè ki deja an kou, ak 49 milyon pou nouvo mezi ki mande plizyè enstitisyon ak mezi sektoryèl li dirije, sa vle di 255 milyon goud an total. Anplis, Primati a ak lòt ministè yo te dwe mete chak 1 pousan nan bidjè envestisman yo nan pwogram ak pwojè EFH, ki estime a 656 029 055 goud an total pou premye ane a, yon pòsyon plan an di ka monte nan lane k ap vini dapre rezilta ak priyorite.
Apre sa dokiman an prezante prensipal mezi yo pa sektè prioritè, chak ak endikatè li ak enstitisyon responsab ak kolaboratè li. Oryantasyon 1, sou egalite dwa ak yon jistis ekitab, montre ton tout dokiman an : mete MCFDF nan Komisyon refòm dwa ki gen Minis Jistis la kòm prezidan pou retire dispozisyon diskriminatwa nan kad juridik la ; revize atik ki ka pote atèn ak dwa fanm ak tifi, sitou sou domisil konjigal, pataj byen kominote apre divòs, nasyonalite pitit adiltè, ak kriminalizasyon avòtman ; pibliye lwa sou travay domestik ; finalize ak adopte pwojè lwa sou prevansyon, sanksyon ak eliminasyon vyolans sou fanm ak tifi ; elabore ak adopte pwojè lwa sou egalite fanm gason, entèripsyon volontè gwosès, pwoteksyon legal akouchman, dwa seksyèl ak repwodiktif, ak non-diskriminasyon fanm nan pwodiksyon atistik ak kiltirèl ; adopte yon kòd fanmi ; epi adapte lwa sou kominikasyon ak prensip egalite a.
Objektif ki vin apre yo pote angajman chifre plan an, ki bati sou yon kota omwen 30 pousan fanm nan fonksyon desizyon, nan kabinè a, nan sèvis piblik ak nan lapolis, ak endikatè sou rekritman, pwomosyon ak afektasyon. Dènye mezi yo vize mekanis la : redefini estati enstans nasyonal lit kont vyolans sou fanm ak tifi, mete dimansyon jan nan lèt kadraj pou prepare pwojè lwa finans, epi mande chak ministè prepare yon fèy wout anyèl EFH dapre mezi plan an vize.
Kijan pou site
Office de Management et des Ressources Humaines (OMRH), 2014, Rezime plan nasyonal aksyon pou egalite fanm gason (EFH), https://omrh.gouv.ht/Media/Others/6-Notes/Mesuresduplansynth%c3%a8se.pdf