(2019-05) Rapò sou Sitiyasyon Finansye Leta ak Efikasite Depans Piblik yo pou Ane Fiskal 2017-2018 (RSFEEDP V)
Rezime — Rapò CSCCA sa a analize finans piblik Ayiti ak efikasite depans yo pou ane fiskal 2017-2018 la. Li montre yon gwo defisi bidjetè, yon pèfòmans ki ba nan ekzekisyon envestisman yo ak feblès estriktirèl nan jenerasyon resous piblik yo. Dokiman an egzamine tou jesyon finansye antrepriz piblik otonòm yo ak fon konkou yo, mete aksan sou pwoblèm inefikasite ak kliyantelis.
Dekouve Enpotan
- Finans piblik yo te montre anpil feblès an 2017-2018, ak ekzekisyon bidjè a ki pa t respekte nòm yo e gwo depans ki te fèt san sous finansman idantifye, sa ki mete entegrite finansye peyi a an danje.
- Prevwa envestisman yo pa t reyalize anpil, sitou nan sektè priyoritè tankou agrikilti ak travay piblik, akoz fon yo pa t debouse jan yo te pwomèt (sitou APD) ak move planifikasyon.
- Fòmasyon Brit Kapital Fiks (FBCF) kòm yon pousantaj PIB te diminye anpil, soti nan 5.59% an 2012-2013 pou rive 1.2% an 2017-2018, sa ki montre yon febli nan baz enfrastrikti peyi a.
- Antrepriz piblik otonòm yo (ONA, OAVCT, OFNAC) ak fon konkou yo (FER, FNE, Pansyon Sivil) soufri de disfonksyonman administratif ak finansye, kliyantelis, ak yon mank de jesyon estratejik, sa ki anpeche yo bay sèvis piblik esansyèl yo.
- Malgre efò pou ogmante revni fiskal yo, kwasans ekonomik la te rete estagnan a 1.5% an 2017-2018 (kont yon sib 3.9%), agrave pa yon goud ki te pèdi valè ak gwo enflasyon (14.4%), sa ki te redwi pouvwa achte reyèl revni leta yo.
Deskripsyon Konple
Kou Sipèryè Deta ak Kontansye Administratif (CSCCA) prezante senkyèm rapò li sou pèfòmans finans piblik yo pou ane fiskal 2017-2018 la, kontinye yon tradisyon ki te kòmanse an 2013-2014. Rapò sa a fèt nan yon kontèks kriz ekonomik ak konjonkti politik, kote nouvo administrasyon an te vize pou gen rigè ekonomik ak relans, ak yon objektif kwasans 3.9%. Sepandan, lwa bidjetè 2016 la, ki te mande yon apwòch bidjè-pwogram twazan, pa te aplike nèt, e dekrè 2005 la pou elabore bidjè a te toujou swiv.
Bidjè 2017-2018 la, ki te inisyalman 144.2 milya goud e ki te revize a 145.6 milya, te vize pou mobilize 93.4 milya resous fiskal ak 50.8 milya lòt finansman (APD ak fon entèn). Koleksyon fiskal aktyèl yo te rive 81.7 milya, 17.2% anba previzyon yo. Pwomès APD yo te reyalize sèlman a 12.8% pou sipò bidjetè. Ekzekisyon envestisman yo te siyifikativman ba, ak sektè priyoritè tankou Travay Piblik (MTPTC) ak Agrikilti (MARNDR) ki te resevwa sèlman 12.5% ak 10% nan alokasyon yo respektivman. Pèfòmans sa a, ansanm ak yon to echanj ki te deteryore (70 goud/dola nan septanm 2018), te gen yon gwo enpak sou pouvwa achte ak kwasans ekonomik, ki te sèlman 1.5% olye de 3.9% ki te prevwa. Rapò a konkli ke efikasite depans piblik yo te anpeche pa non-deboursman fon, move planifikasyon, ak entèferans politik, ki te mennen nan yon febli Fòmasyon Brit Kapital Fiks (FBCF) soti nan 5.59% PIB an 2012-2013 a 1.2% an 2017-2018. Antrepriz otonòm tankou ONA, OAVCT, ak OFNAC soufri tou de disfonksyonman administratif ak finansye, kliyantelis, ak jesyon resous inefikas, ki pa rive bay sèvis piblik esansyèl yo avèk efikasite.
Not
Series: RSFPEDP (annual), labeled 'RSFEEDP V' (5th edition) on the cover, marked 'RAPPORT FINAL' dated 26 mai 2019. Site listing 'Publié le' shows 2017-12-06 (predates the report's own 26 May 2019 date printed inside; the actual publication/final-release date is the one printed on the cover).