Kourye diplomatik: Volim 3, no 4, me 2026, edisyon espesyal: Konferans nasyonal Lidè relijye yo pou Lapè, Estabilite ak Sivis
- Plis pase san reprezantan konfesyon peyi a te reyini nan otèl Oasis, Petyonvil, 28 ak 29 me 2026.
- Premye Minis la pwopoze Kay Jèn ak yon Fon nasyonal pou sipòte lapè, reentegrasyon ak sivis.
- Atelye yo pwopoze jistis transisyonèl, refòm lapolis, akonpayman sikososyal pou viktim yo, edikasyon sitwayen ak kreyòl kòm lang baz anseyman an ak yon fon nasyonal pou lapè.
- Deklarasyon final la mande yon Konsèy nasyonal konsètasyon entè-relijye ak yon Jounen nasyonal Lidè relijye yo 28 me.
- Gen de lòt konferans ki prevwa, nan Gran Nò ak Gran Sid.
Ministè Zafè etranjè ak Kil te òganize konferans lan anba wo patwonaj Premye Minis Alix Didier Fils-Aimé. Nimewo a di plis pase san reprezantan tradisyon katolik, pwotestan, vodou, mizilman, franmason ak lòt te patisipe. Kontèks li bay la se kriz miltidimansyonèl la, ak vyolans gwoup ame yo nan omwen twa depatman, aktivite ekonomik ki ralanti ak jèn ki antre nan rezo kriminèl. Minis Raina Forbin, Direktè Jeneral Kil yo, minis Kondisyon fi ak Zafè sosyal yo ak Premye Minis la te pale nan ouvèti a. Premye Minis la di repons a kriz la pa ka sèlman sekirite epi li avanse de lide: yon pwogram nasyonal « Kay Jèn » nan komin yo ak sektè relijye yo, ak yon Fon nasyonal pou sipòte lapè, reentegrasyon ak sivis, ki Eta a ta finanse epi petèt patnè entènasyonal yo.
Atelye I fè yon dyagnostik vyolans lan kòm pwoblèm estriktirèl ak sosyokiltirèl, ak senk kòz pou chak kalite, tankou efondreman enstitisyon Eta yo, chomaj mas jèn yo ak kase transmisyon valè ant jenerasyon yo; li di tou vyolans lan vin pwofitab ekonomikman pou kèk aktè. Atelye II, sou viktim yo, pwopoze yon jistis transisyonèl enspire de komite padon Rwanda yo, refòm Lapolis nasyonal (PNH), relojman moun ki deplase yo, akonpayman sikososyal, yon fon pou viktim yo ak prevansyon rekritman jèn yo. Atelye III te trete mank sivis, fanmi an, modèl pozitif, rezo sosyal yo ak fwit sèvo. Atelye IV pwopoze yon politik nasyonal edikasyon sitwayen ki baze sou fanmi, lekòl ak relijyon, ak kreyòl kòm lang baz anseyman an ak yon fon nasyonal pou lapè.
Deklarasyon final 29 me a gen dis pwen. Moun ki siyen yo angaje yo pou yo prevni vyolans, fè medyasyon epi sipòte jèn yo nan kominote yo, mande Ministè a pwoteje kote adorasyon yo epi kreye yon Konsèy nasyonal konsètasyon entè-relijye (CNCI), epi envite Gouvènman an deklare 28 me a Jounen nasyonal Lidè relijye yo. Minis Forbin di li pral bay swit ak pwopozisyon pou yon komite pèmanan konsètasyon relijye, restriktire Ministè Kil yo, envite enstitisyon relijye yo anrejistre epi li anonse de lòt konferans nan Gran Nò ak Gran Sid. Dènye paj yo bay adrès anbasad Ayiti yo.
Kijan pou site
Ministè Afè Etranjè (MAE), Kourye diplomatik: Volim 3, no 4, me 2026, edisyon espesyal: Konferans nasyonal Lidè relijye yo pou Lapè, Estabilite ak Sivis, https://mae.gouv.ht/category/bulletin/
- Moun oswa enstitisyon ki gen dwa yo
- Ministère des Affaires Étrangères et des Cultes (MAE)