(1996-09) Lwa ki enstitiye "Kontribisyon nan Fon Jesyon ak Devlopman Kolektivite Teritoryal yo" (CFGDCT)
Rezime — Prezidan René Préval te siyen l e li te pibliye nan Le Moniteur 2 septanm 1996; lwa sa a kreye nèf dwa entèn (CFGDCT) ki vin konplete resèt komin yo pou finanse desantralizasyon apre lwa mas 1996 sou òganizasyon kolektivite teritoryal ak seksyon kominal yo. Li finanse asanble komin yo, CASEC yo, meri yo, konsèy depatmantal yo ak Konsèy Enèdepatmantal la.
Dekouve Enpotan
- Kreye nèf dwa fleche distenk (CFGDCT yo) ki ajoute sou fiskalite Leta ki deja egziste pou finanse kolektivite teritoryal desantralize yo.
- Pèsepsyon an delege bay Direksyon Jeneral Kontribisyon san komisyon pa retire anvan transfè.
- Lòd priyorite finansman: salè pèsonèl lokal ak endamnite eli lokal anvan, apre sa lòt chaj lokal selon pwopòsyon resèt, epi sibvansyon espesyal pou aktivite sosyal/lekòl/sante komin ki pi pòv yo.
- Kouvri tout nèf konsèy depatmantal yo, Konsèy Enèdepatmantal la ak CASEC yo, li mete an aplikasyon lwa desantralizasyon mas 1996 lan.
- To yo varye ant frè fiks (20 goud pou plak, 25 goud pou tikè avyon) ak prelèvman an pousantaj (1% sou salè ak revni net, 5% sou genyen loteri).
Deskripsyon Konple
Lwa sa a, ki te adopte sou rapò ansanm Minis Enteryè a ak Minis Ekonomi ak Finans lan e apre konsiltasyon Kou Siperyè Kont yo, enstitiye CFGDCT yo kòm yon seri resous fiskal entèn adisyonèl pou kolektivite teritoryal ayisyen yo, paske taks lokal poukont li pa ase pou kouvri fre fonksyònman òganis desantralize yo. Atik 3 la bay lis nèf dwa espesifik ki perseve an menm tan ak lòt taks Leta pa Direksyon Jeneral Kontribisyon yo ak Administrasyon Jeneral Ladwàn: 20% pri vant chak pake sigarèt (majorasyon dwa d aksiz), 5% sou prim asirans, 20 goud pou chak plak vwati, 8 goud pou chak apèl telefòn entènasyonal ki peye an Ayiti, 2% majorasyon bòdwo ladwàn (eksepte pwodwi petwolye, famasetik, koli postal, pwodwi alimantè ak entran agrikòl), 25 goud pou chak tikè avyon pou etranje, 1% sou salè ki depase 5,000 goud/mwa, 1% sou revni net enposab tout kontribyab, ak 5% sou genyen loteri ak lòt jwèt aza. Atik 4 la dedye lajan sa yo pou fonksyònman asanble komin yo, CASEC yo, meri yo, nèf konsèy depatmantal yo ak Konsèy Enèdepatmantal la, avèk priyorite bay peman salè pèsonèl ak endamnite eli lokal yo, plis sibvansyon espesyal pou aktivite sosyal, lekòl ak sante nan komin ki pi pòv yo.