(2024-03) Nòt enfòmasyon ACAPS - Ayiti: Mizajou sou risk pwoteksyon nan Pòtoprens (7 mas 2024)
Rezime — Nòt enfòmasyon ACAPS sa a mete ajou sitiyasyon pwoteksyon nan zòn metwopolitèn Pòtoprens lan pandan atak kowòdone gang yo te lanse 29 fevriye 2024 la te vize ayewopò a, prizon yo ak komisarya yo, sa ki libere anviwon 4 000 prizonye epi deplase omwen 15 000 moun. Li baze sou yon revizyon done segondè, li dokimante 2023 kòm yon ane rekò vyolans, avèk anviwon 4 800 moun touye ak 2 500 kidnapin rapòte, epi li detaye risk pwoteksyon yo, tankou anfèmman, vyolans seksyèl, rekritman timoun ak yon ogmantasyon 140 pousan nan bezwen asistans ki gen rapò ak vyolans baze sou jan.
Dekouve Enpotan
- Vyolans gang fè 2023 tounen yon ane rekò, avèk anviwon 4 800 moun touye (plis pase doub 2022) ak plis pase 8 400 moun touye, blese oswa kidnape, e prèske 85 pousan asasinay ak blesi yo te fèt nan zòn metwopolitèn Pòtoprens lan.
- Ofansiv kowòdone gang yo apati 29 fevriye 2024 libere prèske 4 000 prizonye nan de prizon, fèmen ayewopò a epi deplase omwen 15 000 moun, anpil ladan yo ki te deja deplase e ki prèske pa gen aksè ak asistans.
- Yo estime 1,6 milyon moun bezwen asistans pwoteksyon an 2024, e kantite moun ki bezwen asistans ki gen rapò ak vyolans baze sou jan moute prèske 140 pousan pou rive anviwon 1,2 milyon, avèk 70 pousan nan anviwon 2 700 ka vyolans seksyèl rapòte an 2023 ki konsène timoun.
- Restriksyon mouvman yo tounen yon anfèmman pou anpil abitan, avèk 52 pousan fwaye ZMPAP yo ankete yo ki touche pa blokis ak pwen kontwòl gang, sa ki koupe aksè ak sèvis, mwayen sibzistans ak wout pou chape.
- Kidnapin moute 83 pousan an 2023 pou rive anviwon 2 500 ka rapòte, e chif reyèl la ka jiska 50 fwa pi wo, pandan deplwaman MSS Kenya ap dirije a ak mouvman otodefans Bwa Kale a tou de pote risk pou deklanche lòt sik vyolans.
Deskripsyon Konple
ACAPS mete ajou analiz pwoteksyon li pou zòn metwopolitèn Pòtoprens lan (ZMPAP) nan moman ofansiv gang fen fevriye-kòmansman mas 2024 la kont administrasyon Premye minis Ariel Henry a. Gang yo te touye anviwon 4 800 moun an 2023, plis pase doub bilan 2022 a, e prèske 85 pousan asasinay ak blesi rapòte yo te fèt nan ZMPAP la; plis pase 8 400 moun te rapòte touye, blese oswa kidnape pandan ane a. Janvye 2024 te mwa ki pi vyolan an de zan, avèk plis pase 800 viktim sivil, e apati 29 fevriye atak kowòdone kont ayewopò a, Penitansye nasyonal la ak yon prizon nan Kwadèboukè libere prèske 4 000 prizonye epi deplase omwen 15 000 moun, anpil ladan yo ki te deja deplase. Yo estime 1,6 milyon moun bezwen asistans pwoteksyon an 2024, sitou nan ZMPAP la. Nòt la baze sou yon revizyon done segondè, li apiye anpil sou MSNA REACH 2023 a, epi li rekonèt gen yon sou-deklarasyon sistematik vyolans seksyèl ak kidnapin.
Analiz pwoteksyon an kouvri restriksyon mouvman ak anfèmman (52 pousan fwaye ZMPAP yo ankete yo touche pa blokis gang), asasinay ak blesi nan atak dirèk ak bal pèdi (plis pase 160 timoun touye oswa blese pa zam an 2023), kidnapin (anviwon 2 500 rapòte an 2023, yon ogmantasyon 83 pousan, e chif reyèl la ka jiska 50 fwa pi wo), ak vyolans baze sou jan, kote ka vyòl rapòte yo moute 50 pousan ant janvye ak oktòb 2023 e kantite moun ki bezwen asistans ki gen rapò ak vyolans baze sou jan moute prèske 140 pousan, soti anviwon 500 000 rive 1,2 milyon; 70 pousan nan anviwon 2 700 ka vyolans seksyèl rapòte yo te konsène timoun. Seksyon pèspektiv la egzamine deplwaman Misyon Miltinasyonal Sipò Sekirite Kenya ap dirije a, ki ka amelyore sekirite a kout tèm men ki riske pwovoke rezistans vyolan ak deplasman aktivite gang nan lòt depatman, epi li avèti mouvman otodefans Bwa Kale a ak liberasyon chèf gang yo ka nouri yon lòt sik vyolans.
Not
ACAPS thematic/anticipatory analysis