(2021-07) Nòt enfòmasyon ACAPS : Ayiti - Vyolans gang yo (14 jiyè 2021)
Rezime — Nòt enfòmasyon sa a evalye konsekans imanitè ogmantasyon vyolans gang nan Pòtoprens depi 1ye jen 2021, ki te frape anviwon 1,5 milyon moun epi deplase 18 100 moun rive nan fen jen, epi li mete l nan kontèks asasinay Prezidan Jovenel Moïse nan dat 7 jiyè. Li dokimante bezwen sektoryèl nan abri, pwoteksyon, sante ak dlo-asenisman nan sit pwovizwa moun deplase yo, ansanm ak gwo kontrent sou aksè imanitè apre atak sou etablisman sante. Faktè ki agrave sitiyasyon an gen ladan kantite lanmò COVID-19 ki miltipliye pa kat depi me, tanpèt twopikal Elsa, enstabilite politik ak 4,4 milyon moun nan ensekirite alimantè.
Dekouve Enpotan
- Eskalad vyolans gang depi 1ye jen 2021 te frape anviwon 1,5 milyon moun nan Pòtoprens, ak 95 gang k ap goumen pou teritwa epi katye komèsyal la vin vid apre piyaj.
- Nan dat 30 jen, 18 100 moun te deplase (14 700 soti nan Ba Delma, Site Solèy ak Matisan) epi 11 500 te disparèt, bloke nan zòn konfli yo oswa sove ; pifò moun deplase yo te rete nan sit pwovizwa oswa lakay fanmi akèy ak gwo mank nan abri, pwoteksyon ak dlo-asenisman.
- Asasinay Prezidan Jovenel Moïse nan dat 7 jiyè te konsidere kòm yon bagay ki gen chans agrave enstabilite a, ak legalite otorite Premye Minis pwovizwa Claude Joseph ke Premye Minis deziyen Ariel Henry t ap konteste, epi yon eta dijans de semèn te deklare.
- Aksè imanitè te gen gwo kontrent : 35 % travayè sante nan Kafou/Matisan pa t ka rive nan travay yo, MSF te sispann operasyon li nan Matisan apre atak sou sant sante li a, epi fèmti wout te anpeche asistans rive jwenn 14 000 fanmi nan sid la.
- Kriz ki vin ansanm yo te gen ladan lanmò COVID-19 ki miltipliye pa kat depi me (19 220 ka, 467 lanmò nan dat 12 jiyè, san kanpay vaksinasyon), dega tanpèt twopikal Elsa nan dat 3 jiyè, ak 4,4 milyon moun nan ensekirite alimantè, pandan fèmti lekòl akoz vyolans te koupe rasyon pou 55 000 elèv.
Deskripsyon Konple
Nòt enfòmasyon ACAPS sa a, ki te pibliye 14 jiyè 2021, analize eskalad vyolans gang nan Pòtoprens depi 1ye jen 2021, lè anviwon 95 gang te kòmanse goumen pou teritwa apre yon rekonfigirasyon alyans, sitou nan katye sid yo tankou Ba Delma, Bèlè, Site Solèy, Fontamara, Laboule 12, Matisan ak Toussaint Brave. Anviwon 1,5 milyon moun te afekte ; 18 100 te deplase nan dat 30 jen (14 700 soti nan Ba Delma, Site Solèy ak Matisan) epi 11 500 moun te disparèt, swa yo te bloke nan zòn konfli yo swa yo te sove. Nòt la te fini kèk jou apre asasinay Prezidan Jovenel Moïse nan dat 7 jiyè, yon evènman li konsidere ki gen chans destabilize sitiyasyon politik la plis toujou, ak otorite Premye Minis pwovizwa Claude Joseph ke Premye Minis deziyen Ariel Henry t ap konteste, epi yon eta dijans de semèn te deklare.
Nan chak sektè, nòt la dokimante sit pwovizwa moun deplase ki gen gwo mank : 3 000 moun deplase nan sèt sit ak 9 000 lakay fanmi akèy ; ka vyòl ak vyolans seksyèl rapòte nan sit Kafou ak Delma ; 565 moun deplase ki gen andikap ki rete nan yon lekòl apre kan La Piste la te boule ; ak Delma 103 ki gen kat latrin plen pou 500 moun deplase san dlo kouran. Kontrent aksè yo te grav : 35 % travayè sante nan Kafou/Matisan pa t ka rive nan travay yo, MSF te sispann aktivite li nan Matisan apre atak sou sant li a nan dat 26 jen, omwen uit polisye te mouri epi uit komisarya te atake, epi fèmti wout te koupe asistans pou 14 000 fanmi nan sid la. Faktè ki agrave sitiyasyon an gen ladan lanmò COVID-19 ki miltipliye pa kat depi me (19 220 ka ak 467 lanmò nan dat 12 jiyè, san kanpay vaksinasyon), dega tanpèt twopikal Elsa nan dat 3 jiyè nan kòmansman sezon siklòn lan, ak 4,4 milyon moun nan ensekirite alimantè, pandan fèmti lekòl te koupe rasyon pou pote lakay pou 55 000 elèv.
Not
ACAPS thematic/anticipatory analysis