(2025-09) Ayiti: Vyolans kont sèvis swen sante nan sitiyasyon konfli 2024
Rezime — Fich peyi Ayiti nan rapò anyèl 'Epidemic of Violence' Kowalisyon pou pwoteksyon sante nan sitiyasyon konfli (SHCC), ke Insecurity Insight konpile. SHCC idantifye 39 ensidan vyolans kont swen sante oswa blokaj aksè a swen an Ayiti nan 2024: twa pwofesyonèl sante mouri, kat kidnape, epi etablisman sante yo atake 20 fwa, doub chif 2023 a, pandan vyolans gang yo ap pouse sistèm sante a nan direksyon efondreman.
Dekouve Enpotan
- SHCC idantifye 39 ensidan vyolans kont swen sante oswa blokaj aksè a swen an Ayiti nan 2024, kont 42 nan 2023 ak 33 nan 2022.
- Etablisman sante yo te atake omwen 20 fwa nan 2024, doub chif 2023 a, ak lopital ki te vòlè, sakaje e pafwa sezi kòm baz, tankou Lopital Inivèsite Leta Ayiti a.
- Twa pwofesyonèl sante mouri nan fiziyad ki te vize yo nan 2024 epi kat te kidnape pou ranson, yon gwo bès parapò ak 33 kidnapin nan 2023.
- Prèske 40 pousan etablisman sante Pòtoprens yo te oblije fèmen epi apeprè 40 pousan pwofesyonèl sante yo kite peyi a.
- Yo rapòte fanm ansent ak fanm ki fèk akouche ap kouri ale Repiblik Dominikèn pou jwenn swen matènite pandan sistèm lan prèske efondre.
Deskripsyon Konple
Fich sa a, ki se chapit Ayiti nan rapò mondyal 2024 Kowalisyon pou pwoteksyon sante nan sitiyasyon konfli a sou vyolans kont swen sante, chita sou done 2022-2024 HTI SHCC Health Care Data ke Insecurity Insight konpile apati sous ouvè, pwojè enfòmasyon, mekanis pataj done ajans èd yo ak sous prive. SHCC idantifye 39 ensidan nan 2024 (42 nan 2023, 33 nan 2022). Etablisman sante yo te atake omwen 20 fwa, kont 10 nan 2023 ak twa nan 2022: klinik ak lopital yo te vòlè materyèl, sakaje, epi pafwa itilize kòm teren batay oswa baz, sitou Lopital Inivèsite Leta Ayiti a, ke moun ame anvayi an avril 2024 e ki te gravman domaje lè polis la repran kontwòl li an jiyè. Twa pwofesyonèl sante mouri nan fiziyad ki te vize yo (youn nan 2022 ak youn nan 2023) epi kat te kidnape pou ranson, yon gwo bès parapò ak 33 kidnapin nan 2023. Pifò atak yo te fèt nan depatman Lwès, ak ogmantasyon nan awondisman Sen Mak (Latibonit) ak nouvo ensidan nan Nip; gang tankou 5 Segond, Gran Grif, G9, Kokorat San Ras ak Viv Ansanm te enplike nan kèk ka, epi yo rapòte tou polis ayisyen ki t ap arete pasyan anndan lopital. Fich la mete atak sa yo nan yon kontèks kote plis pase 5 000 moun mouri ak yon milyon moun deplase anndan peyi a nan 2024, epi li dokimante enpak sou sistèm lan: prèske 40 pousan etablisman sante Pòtoprens fèmen, apeprè 40 pousan pwofesyonèl sante kite peyi a, epi fanm ansent ap travèse Repiblik Dominikèn pou jwenn swen matènite.
Not
annual violence-against-healthcare report